اصطلاحات و مفاهيم پايه نمونه برداري بخش دوم
انباشته (LOT) : مجموعهاي از اقلام تحت بررسي كه ذاتأ يا احتمالأ در شرايط مشابه توليد شده باشند.
حجم انباشته (LOT SIZE) : حجم انباشته تعداد اقلام تشكيل دهنده يك انباشته است كه آن را با N نمايش ميدهند.
عيب (DEFECT) : هر نوع عدم تطابق مشخصات يك محصول با شرايط مشخص شده يا مشخصات استاندارد.
عيب بحراني (CRITICAL DEFECT) عيب موجود در يك محصول كه بر طبق قضاوت يا تجربه، براي افراديكه از آن محصول استفاده ميكنند ايجاد خطر كرده و يا وضعيت نا امني را براي آنها بوجود ميآورد.
عيب مهم (MAJOR DEFECT) عيبي است متفاوت با عيب بحراني كه به نحو قابل ملاحظهاي امكان استفاده از محصول مورد نظر را كاهش ميدهد.
عيب جزئي (MINOR DEFECT) : عيبي است كه امكان استفاده از محصول مورد نظر را براي منظور خاصي كاهش نميدهد و يا آنكه اختلاف آن با مشخصات فني به ميزاني است كه در كاربرد آن محصول تأثير چنداني ندارد.
محصول معيوب (DEFECTIVE PRODUCT) : هر محصول كه يك عيب يا چند عيب داشته باشد.
آزمايش (TEST) : كليه عملياتي كه به منظور مقايسه يك محصول با شرايط مورد نظر يا مشخصات فني انجام ميشود.
نمونه (SAMPEL) : عبارتست از يك يا چند قلم كه از مجموعهاي از اقلام و يا قسمتي از يك انباشته (N) انتخاب ميشود تا بتوان براساس اطلاعات حاصل از آن درباره انباشته تصميمگيري نمود.
اندازه نمونه (SAMPLE SIZE) : تعداد اقلام تشكيل دهنده نمونه را اندازه نمونه گويند كه با علامت (N) نمايش داده ميشود.
مشخصه (CHARACTERISTIC) : خاصيتي است كه به متمايز نمودن تفاوت موجود در قطعات يا محصولات انباشته كمك مينمايد كه اين تفاوت ممكن است كمي يا كيفي باشد.
مشخصه وصفي (ATTRIBUTE CHARACTERISTC) : مشخصههاي وصفي مشخصههايي هستند كه نتايج اندازهگيري و يا آزمايش بصورت اعداد پيوسته اعلام نگرديده بلكه بصورت اعداد شمارشپذير اعلام ميشوند مانند تعداد اقلام معيوب در نمونهاي به حجم معين، تعداد زدگي در طول معيني از سيم يا كابل الكتريكي يا پارچه، تعداد حبابهاي هوا در يك بطري و ...
نمونهگيري (SAMPLING) : عملياتي است كه براي استخراج نمونه از يك انباشته بمنظور بررسي و تعيين كيفيت به كار ميرود.
روش نمونهگيري :برنامهاي است براي نحوه نمونهگيري و قاعدهاي است براي تصميمگيري درباره انباشته.
نمونه تصادفي (RANDOM SAMPLE) : مجموعهاي از اقلام است كه از ميان يك انباشته بصورت تصادفي جهت آزمايش برگزيده ميشود تا بتوان بر اساس اطلاعات حاصل از آن درباره انباشته تصميمگيري نمود.
نمونهگيري تصادفي (RANDOM SAMPLING) : روش نمونهگيري است كه در آن كليه اقلام تشكيل دهنده انباشته داراي شانس برابر و مساوي براي انتخاب شدن باشند.
بازرسي به روش نمونهگيري : نوعي از بازرسي است كه به منظور تصميمگيري در مورد انباشته انجام ميشود و تنها بخشي از انباشته را بازرسي مينمايد.
طرح يك نمونهاي (SINGLE SAMPLING PLAN) : روشي است كه در آن از هر انباشته يك نمونه (N) گرفته شده و براساس آن نسبت به رد يا قبول انباشته تصميمگيري ميشود.
طرح دو نمونهاي (DOUBLE SAMPLING PLAN) : روشي است كه در آن برحسب اطلاعات بدست آمده از اولين نمونهگيري علاوه بر امكان رد يا قبول، امكان گرفتن دومين نمونه نيز وجود دارد و از نتيجه آن نسبت به انباشته تصميمگيري ميشود.
طرح چند نمونهاي (MULTIPLE SAMPLING PLAN) : روشي است كه امكان برگزيدن تا چندمين نمونه پشت سر هم را ميدهد بدين صورت كه تصميم به گرفتن نمونه K ام بستگي به اطلاع بدست آمده از نمونه K ام را دارد.
حد قبولي (ACCEPT NUMBER) : ماكزيمم تعداد اقلام معيوب در نمونه است كه عليرغم وجود اين تعداد معيوب، انباشته پذيرفته ميشود و آن را با (AC) نشان ميدهند.
حد ردي (REJECT NUMBER) مينيمم تعداد اقلام معيوب در نمونه است كه منجر به رد شدن انباشته ميگردد و آن را با (RE) نشان ميدهند.
سطح كيفيت قابل قبول (ACCEPTANC QUALITY LEVEL) : عبارت از بيشترين درصد ضايعاتي است كه در بازرسي نمونهگيري ميتواند بعنوان خرابي مورد قبول باشد. سطح كيفيت قابل قبول (سطح پذيرش) را با AQL نشان ميدهند.
هماهنگی برای برگزاری دورههای آموزشی
جهت هماهنگی برای برگزاری دوره آموزشی نمونه برداری پذیرشی با استفاده از نرم افزارهای Minitab و ASP 2 با شماره همراه مدیریت پایگاه 09125446045 (مصطفی دستمردی) تماس حاصل نمایید.
اين سایت با هدف اشاعه مفاهیم مدیریت كیفیت در زمینه ارائه خدمات آزمايشگاهی و ترويج استانداردهای رایج در اين خصوص نظیر ISO/IEC 17025, ISO 15189 ایجاد شده است.